Bu sayfada
Akustik dinleme nasıl çalışır?
Basınçlı su küçük bir delikten çıkarken ses ve titreşim üretir, hassas mikrofon bu sesi yüzeyden alır. Ses genelde kaçağa yaklaştıkça güçlenir. Dinleme yapan kişi hat üzerinde nokta nokta ilerleyip sesi karşılaştırır.
Yöntem cihaz kadar kulağa da dayanır. Normal akış sesi, çalışan bir cihaz ve gerçek kaçak sesi birbirinden ayrılmak zorundadır. Ölçüm bu nedenle birkaç noktadan ve tekrarlı yapılır.
Dinleme çoğu zaman tek bir nokta yerine dar bir bölge verir. Kesin yer, güzergâh bilgisi ve ikinci ölçümle netleşir.
Hangi yöntem hangi hatta işe yarar? Hattı seçin.
- Termal kamera
Yüzey sıcaklık farkını gösterir. Duvarın içini görmez.
- Akustik dinleme
Basınçlı borudan çıkan suyun sesini dinler.
- Nem ölçer
Islanmanın sınırını çizer, kaynağı tek başına söylemez.
- Basınç testi
Hat kaçırıyor mu söyler, yerini söylemez.
- İzleyici gaz
Sesi duyulmayan ince sızıntıda kullanılır.
- Kanal kamerası
Gider ve pis su borusunun içini gösterir.
Hangi hatlarda işe yarar?
Akustik dinleme yalnızca basınç altındaki hatlarda çalışır. Basınç yoksa kaçak sesi de oluşmaz.
| Hat | Uygunluk | Neden |
|---|---|---|
| Temiz su hattı | Uygun | Şebeke basıncı ses üretir |
| Sıcak su hattı | Uygun | Basınçlı çalışır, kaçak sesi alınır |
| Bahçe ve site içi gömülü hat | Uygun | Zemin üzerinden dinlenir |
| Kombi ve petek hattı | Sınırlı | Basınç düşük olduğu için ses zayıf kalabilir |
| Gider ve pis su hattı | Uygun değil | Basınçsızdır, kaçak ses üretmez |
Boru malzemesi de sonucu değiştirir. Metal boru sesi uzağa taşır, plastik boru sesi çabuk söndürür. Plastik hatlarda dinleme noktaları bu nedenle daha sık tutulur.
Neden sessizlik gerekir?
Kaçak sesi zayıftır, çevredeki gürültü onu kolayca bastırır. Ölçüm için hem dairenin hem binanın sakin olması gerekir.
- Daire içinde: Çamaşır ve bulaşık makinesi kapalı olur, musluklar kullanılmaz, televizyon kapatılır.
- Bina içinde: Asansör ve hidrofor (binaya basınçlı su veren pompa) sesi dinlemeyi zorlaştırır.
- Komşular: Üst ve alt kattaki su kullanımı boruda akış sesi yapar.
- Dış ortam: Yol trafiği ve inşaat gürültüsü zemin dinlemesini etkiler.
Gerekirse binanın daha sakin olduğu bir saat seçilir. Apartmanda yöneticiden komşulara kısa bir duyuru yapmasını isteyebilirsiniz. Bina hiç sakinleşmiyorsa ölçüm uzar veya başka bir saate kalır.
Korelasyon nedir, ne zaman kullanılır?
Korelasyon, borunun iki noktasından gelen sesi karşılaştırarak kaçağın yerini hesaplama yöntemidir. İki algılayıcı borunun iki ucuna yakın noktalara yerleştirilir. Kaçak sesi bu noktalara farklı zamanda ulaşır, aradaki zaman farkından konum çıkarılır.
Bu yöntem uzun ve gömülü hatlarda işe yarar. Bahçe hattında ve site içi ana hatta yüzeyden tek tek dinlemek zor olabilir. Bahçeşehir sıra villalarındaki bahçe bağlantıları ve Başakşehir sitelerindeki uzun hatlar bu yönteme aday olabilir.
Korelasyon için boruya iki noktadan ulaşmak ve borunun cinsini bilmek gerekir. Bu bilgi eksikse sonuç yaklaşık kalır.
Dinleme sırasında neler yapılır?
Dinleme kaçağın varlığı doğrulandıktan sonra başlar. Akış şu şekilde ilerler:
- Kaçağı doğrularız. Sayaç veya basınç testi hatta kayıp olduğunu gösterir.
- Hattı basınçta tutarız. Su açık kalır, ama kullanım durur.
- Güzergâhı çıkarırız. Sayaç, vana ve bağlantı noktalarından borunun yönü izlenir.
- Noktaları dinleriz. Duvar ve zemin üzerinde sesin en güçlü yeri aranır.
- Gerekirse korelasyon yaparız. Uzun hatlarda konum hesaplanır.
- Noktayı işaretleriz. Kaçak yerini fotoğraflar ve yazılı olarak iletiriz.
Sizden sayaca ve vanalara erişim, ölçüm boyunca da su kullanılmamasını isteriz.
Bahçenizde veya bina hattında gizli kaçak şüpheniz varsa hattın durumunu birlikte değerlendirelim.
Akustik dinleme ne zaman sonuç vermez?
Ses üretmeyen veya sesi taşımayan durumlarda yöntem sonuç vermez. En sık karşılaşılan sınırlar şunlardır:
- Çok ince sızıntı yeterli ses üretmeyebilir.
- Hat basıncı düşükse ses zayıflar.
- Gürültülü binada kaçak sesi seçilemeyebilir.
- Kalın dolgu veya gevşek zemin sesi söndürebilir.
Kumlu ve kısmen dolgu zeminde ses daha zor iletilebilir, bu da Avcılar gibi bölgelerde dinlemeyi zorlaştırabilir. Böyle bir durumda termal kamera veya izleyici gaz (hidrojen-azot karışımı) denenir. Yöntemlerin sırasını su kaçağı nasıl bulunur rehberinde, karşılaştırmasını su kaçağı tespiti sayfasında bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Akustik dinleme için su açık mı kalmalı?
Evet, hat basınç altında olmalıdır. Vana kapatılıp boru boşalırsa kaçak sesi kaybolur. Yalnızca su kullanımı durdurulur, ana vana açık kalır.
Komşuların su kullanması ölçümü etkiler mi?
Evet, özellikle ortak kolonda (binadaki dikey ana boru) akış sesi kaçak sesine karışır. Kısa süreli akışlar beklenerek ayıklanır. Sürekli kullanım varsa ölçüm saati değiştirilir.
Plastik boruda akustik dinleme işe yarar mı?
Akustik dinleme plastik boruda da işe yarar, ama ses metal boruya göre daha kısa mesafede söner. Bu nedenle dinleme kaçağa daha yakın noktalardan yapılmalıdır. Hat derinse başka bir yöntemle birlikte kullanılır.
Dinleme sırasında bir şey söküyor musunuz?
Çoğu ölçüm yüzeyden yapılır, kırma veya söküm gerekmez. Vana ve sayaç gibi açıktaki noktalardan da dinleme alınabilir. Bu noktalara ulaşmak için kapakların açık olması işimizi kolaylaştırır.
Bahçedeki gömülü boruda kaçak dinlenerek bulunur mu?
Evet, gömülü boru basınçlıysa kaçak zemin üzerinden dinlenebilir. Sonuç borunun derinliğine, malzemesine ve zeminin yapısına bağlıdır. Hat uzunsa korelasyon yeri daraltmaya yardım eder.
Hazırlayan: Kader Tesisat teknik ekibi. Son güncelleme: .
Bu hizmeti verdiğimiz bölgeler
Bunlar da işinize yarayabilir
- Su kaçağı tespitiKaçağın yerini kırmadan bulur, onarımdan önce noktayı fotoğrafla gösteririz.
- Termal kamera ile su kaçağı tespitiYüzey sıcaklığını okur, sıcak su hattında ve yerden ısıtmada güçlüdür.
- Kırmadan su kaçağı tespitiTespit kırmadan yapılır, onarımda açma gerekirse alanı önceden gösteririz.
- Su kaçağı nasıl bulunur?Kaçağın yerini sayaç, vana ve cihazlarla adım adım daraltın.
- Başakşehir su kaçağı tespitiGeniş dairede sayaç testi ve bölge ayırmayla kaçak aramasını daraltıyoruz.